Hoe hangen tatoeages samen met slechtziendheid? Twee optometristen lichten toe
Tatoeages roepen meestal beelden op van kunst en zelfexpressie, maar achter die kleurrijke buitenkant kan een onverwacht gezondheidsprobleem schuilgaan. Nieuw onderzoek wijst op een verband tussen tatoeages en een zeldzame oogziekte: tatoeage-geassocieerde uveïtis. Dit artikel bekijkt wat er bekend is en wat dat betekent in een samenleving waar tatoeages steeds vaker voorkomen.
Wat is tatoeage-geassocieerde uveïtis?
Tatoeage-geassocieerde uveïtis is een zeldzame aandoening waarbij de uvea, de middelste laag van het oog, ontstoken raakt. Deze laag helpt bij het scherpstellen op dingen dichtbij en bevat de iris (die de kleur van het oog bepaalt). In sommige gevallen kan ontsteking door inflammatoire cellen uit een tatoeage de bloed‑oogbarrière doorbreken, wat leidt tot ontsteking in verschillende delen van het oog. Symptomen zijn onder meer plotselinge pijn, rode ogen en verhoogde lichtgevoeligheid: signalen die kunnen wijzen op een ernstige aandoening.
Wat zit er in tatoeage-inkten?
De inkt voor tatoeages bevat vaak chemicaliën die niet per se onschuldig zijn. In landen zoals Australië kunnen tatoeage-inkten toxische stoffen bevatten die in verband worden gebracht met de ontwikkeling van bepaalde kankers. In tegenstelling tot de strenge regels in de Europese Unie zijn de voorschriften in Australië minder strikt, wat voor tatoeageliefhebbers een groter risico kan betekenen. Soms ziet het immuunsysteem de inkt als een bedreiging, wat ontstekingen kan veroorzaken in de huid en ook in andere delen van het lichaam, waaronder de ogen.
Wie loopt meer risico?
Onderzoek laat zien dat het aantal wereldwijde gevallen van tatoeage-geassocieerde uveïtis sinds 2010 is verdubbeld. Een review uit 2026 concludeerde dat grotere tatoeages en tatoeages met zwarte inkt een hoger risico geven. De aandoening treft ongeveer evenveel mannen als vrouwen, maar mensen met een overactief immuunsysteem en mensen met aandoeningen zoals multiple sclerose, bepaalde vormen van artritis en sarcoïdose lijken meer kans te lopen.
Behandeling en hoe effectief die is
De vooruitzichten voor wie deze aandoening krijgt, zijn niet altijd goed. Ongeveer 75% van de patiënten krijgt tijdelijk verlies van gezichtsvermogen, zelfs na behandeling, en 17% houdt permanent verlies. Milde vormen worden meestal behandeld met steroïde‑oogdruppels; ernstigere gevallen vereisen injecties in het oog. Immunosuppressieve medicatie is ook een optie, maar de werking verschilt per persoon.
Wat te doen als je tatoeages hebt?
Als je een tatoeage hebt en zwelling of veranderingen ziet, neem dan zo snel mogelijk contact op met een optometrist. Vroegtijdige ontdekking kan ernstig gezichtsverlies voorkomen. Als de optometrist tatoeage-geassocieerde uveïtis vaststelt, kan die je doorverwijzen naar een gespecialiseerde oogarts voor verdere behandeling.
Hoewel tatoeage-geassocieerde uveïtis zeldzaam blijft, kan de stijgende populariteit van tatoeages het tot een groeiend volksgezondheidsprobleem maken. Onderzoekers blijven zoeken naar meer duidelijkheid over deze aandoening en benadrukken de noodzaak van strengere regels rond de ingrediënten van tatoeage-inkten. In een wereld waarin schade aan het gezichtsvermogen kan ontstaan door iets ogenschijnlijk onschuldigs, blijft bewustzijn de beste verdediging.