Zo zal de aarde er over 250 miljoen jaar uitzien – Frankrijk krijgt daarin een prominente plek
Wetenschappers hebben een fascinerend beeld geschetst van hoe de aardse geografie er helemaal anders uit kan zien: de vorming van een nieuw supercontinent dat “Pangea Ultima” heet, over zo’n 250 miljoen jaar. Die toekomstvisie laat zien hoe dynamisch de aarde is op geologische tijdschalen en dat de huidige indeling van continenten maar tijdelijk is.
Hoe de continenten blijven schuiven
Ongeveer 200 miljoen jaar geleden begon het oorspronkelijke supercontinent Pangaea uiteen te vallen door plaattektonische bewegingen. De krachten die die bewegingen aandrijven komen uit de aardmantel en zorgen voor een langzame, maar constante verschuiving van tektonische platen. Dat proces heeft uiteindelijk de continenten gevormd zoals we die nu kennen.
Volgens Christopher Scotese, de drijvende kracht achter het PALEOMAP-project, zullen diezelfde krachten op den duur leiden tot het samensmelten van de huidige continenten tot één grote landmassa: Pangea Ultima. Zijn bevindingen, gepubliceerd in het tijdschrift Nature, geven een gedetailleerd beeld van de geografische en klimatologische veranderingen die de aarde te wachten staan.
Verwachte geografische verschuivingen
De projecties van PALEOMAP voorspellen ingrijpende veranderingen. De Atlantische Oceaan zou verdwijnen doordat de Amerika’s naar Afrika en Eurazië toe schuiven. De Indische Oceaan verandert in een binnenzee, omringd door sterk gewijzigde gebieden.
Er zijn ook opvallende veranderingen voor losse landen en regio’s:
- Cuba zou samensmelten met de Verenigde Staten,
- en Groenland zou aansluiten bij Canada.
- Korea komt klem te zitten tussen China en Japan.
Opmerkelijk is dat Frankrijk naar het noorden zou verschuiven en dichter bij de huidige poolcirkel terechtkomt. Met het verdwijnen van de Middellandse Zee zou Frankrijk een grens delen met Spanje, Portugal, Italië, Marokko, Algerije en Tunesië. Dat zou Frankrijk tot een mogelijke klimaatoase maken temidden van de extreme omstandigheden van het supercontinent.
Klimaat en leefomstandigheden
De vorming van Pangea Ultima gaat gepaard met intense vulkanische activiteit, wat een sterke stijging van de atmosferische CO2-niveaus tot gevolg heeft. Dat leidt tot temperaturen boven de 40 °C en grote droogte op veel landmassa’s. De toename van de zonnestraling, een helderheidstoename van 2,5%, maakt die problemen alleen maar erger. Samen kunnen deze factoren leiden tot massale uitsterving van zoogdieren die zich niet snel genoeg aanpassen.
Gebieden dicht bij de poolcirkel, waaronder delen van wat we nu Noord-Europa noemen, zouden daarentegen gematigde klimaten en betrouwbare watervoorziening kunnen houden, en zo dienstdoen als mogelijke toevluchtsoorden voor overlevende soorten.
De inzichten van Scotese laten zien hoe de planeet voortdurend verandert op geologische schaal. Ook al zien mensen die veranderingen niet direct, ze tonen de grote rol van natuurlijke processen in het vormen van de aarde. Deze studie nodigt uit tot nadenken over de dynamiek van onze planeet en over de strategische posities die landen zoals Frankrijk in de toekomst kunnen innemen.